cielikiewiczCIEŚLIKIEWICZ Jan (1915-1975) żołnierz WP/PSZnZach.

Urodził się 10 VII 1915 r. we wsi Pohulanka (obecnie część Woli Przedborskiej), w rodzinie murarza Władysława (1887-1960) i Józefy z Rutowiczów (1885-1956). Miał dwóch braci: Stanisława (1913-1992) i Antoniego (1925-2002) oraz siostrę (?, zm. przed II wojną światową). Rodzice prowadzili gospodarstwo rolne.

W l. 1922-1928 Jan Cieślikiewicz uczęszczał do 7-klasowej Szkoły Powszechnej w Przedborzu, w której ukończył 5 klas.

14 III 1938 r. został powołany do odbycia służby wojskowej i wcielony do 85. Pułku Strzelców Wileńskich w Nowej Wilejce (19. Dywizja Piechoty). W okresie 1 IX 1938 – 1 III 1939 r. szkolił się w pułkowej szkole podoficerskiej. Po niej został mianowany starszym strzelcem i przydzielony do kompanii strzeleckiej na stanowisko celowniczego rkm-u.

Po wybuchu wojny, jego dywizja pod dowództwem gen. bryg. Józefa Kwaciszewskiego została przydzielona do Armii Odwodowej „Prusy” i wzięła udział w ciężkich walkach w rejonie Piotrkowa Trybunalskiego. Wg niepotwierdzonej informacji, to gen. Kwapiszewski wydał 4 IX 1939 r. rozkaz spaleniu mostu na rz. Pilicy w Przedborzu.

St. strz. Cieślikiewicz dostał się do niewoli niemieckiej i 16 IX 1939 r. został ujęty w ewidencji jenieckiej w obozie przejściowym w Końskich. Stamtąd trafił najpierw do stalagu XVII A w Kaisersteinbruch w Austrii; nr jeniecki 33190/XVII A. Potem przebywał kolejno w obozach jenieckich: stalag XII A w Limburg an der Lahn i stalagu XII B w Frankenthal. 29 III 1942 r. przeniesiony został do stalagu XII F w Bolchen. W czasie pobytu w obozach pracował wraz z innymi jeńcami głównie w gospodarstwach rolnych (m. in. w Hettenleidelheim, Ludwigschafen).

4 V 1945 r. wyzwolony został przez wojska amerykańskie. 5 VI 1945 r. wstąpił do Polskich Kompanii Wartowniczych przy armii amerykańskiej na terenie Niemiec – pluton żandarmerii, dowódca drużyny. 22 XI tr. awansował na kaprala. Służył m. in. w miastach Buchberg, Stephanskirchen, Rosenheim. Zdemobilizowany 17 VIII 1946 r., powrócił do Polski. 5 IX 1946 r. zarejestrowany został w Polskim Czerwonym Krzyżu w Warszawie, okazując się legitymacją Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.

Następnie udał się do rodzinnego Przedborza. Zamieszkał u p. Nabiałek przy ul. Leśnej, razem prowadzili sklep. Później przeprowadził się do mieszkania przy ul. Pocztowej i pracował dorywczo jako murarz. Ostatnie lata życia spędził u brata w Bąkowej Górze. Od 1963 r. był członkiem koła Związku Bojowników o Wolność i Demokrację w Przedborzu.

Zmarł 26 IX 1975 r. w Oddziale Chorób Płucnych w Gidlach. Pogrzeb odbył się 27 IX 1975 r. w Przedborzu. Spoczywa na tutejszym cmentarzu parafialnym. Był kawalerem. Pozostał po nim zbiór fotografii pamiątkowych z okresu niewoli i służby w Kompaniach Wartowniczych z wieloma adresami kolegów żołnierzy – w posiadaniu autora.

Archiwum Centralnego Muzeum Jeńców Wojennych w Łambinowicach-Opolu, sygn. WASt-Stalag XII B, l. 84 i l. 449; informacje Biura Informacji i Poszukiwań Polskiego Czerwonego Krzyża; informacje o urodzeniu z księgi parafialnej, nr 142 z 1915 r. – tłum. z jęz. rosyjskiego Wojciech Zawadzki; USC w Gidlach, akt zgonu nr 56/1975; informacje z książeczki wojskowej i zbioru fotografii Jana Cieślikiewicza – w posiadaniu autora; relacje Kazimiery Słoniewskiej i Mariana Niebelskiego; informacja W. Zawadzkiego o gen. Kwapiszewskim; fot. archiwum autora.

Paweł Grabalski