GATKOWSKI Stefan (ok. 1906-?) nauczyciel, porucznik rezerwy WP

Syn Stefana i Stefanii z Chorzelskich. W 1926 r. zamieszkał w Nosalewicach w gminie Przedbórz i podjął pracę nauczyciela w miejscowej Publicznej Szkole Powszechnej.

W wieku 22 lat, 30 VII 1928 r. w przedborskim kościele poślubił miejscową nauczycielką, przedborzankę 26-letnią Paulinę Lewandowską (22 VI 1902-?), córkę Stefana i Marianny z Wójcickich.

W dostępnych materiałach jest wymieniany jako porucznik rezerwy Wojska Polskiego, jednak nie figuruje w Roczniku Oficerów Rezerwy z 1934 r. Prawdopodobnie w okresie zagrożenia wojennego w 1939 r. został powołany do wojska. Jednak dalsze jego losy życia w okresie wojny nie do końca są poznane.

Wymieniany wśród nauczycielstwa powiatu koneckiego (zob. w bibliografii: Sasal-Sadowska) miał zginąć w obronie Polski w kampanii 1939 r., data i miejsce śmierci nieznane. W innej wersji, po kampanii miał przebywać w niewoli niemieckiej, a później na robotach przymusowych (a więc nie był oficerem?), z których nie powrócił (zob. w bibliografii: Zawadzki).

Wg wersji (zob. w bibliografii) opublikowanej przez Mariana Walczaka, po walkach powrócił do domu, a później został aresztowany przez policję niemiecką i zginął w więzieniu, przy czym brak informacji o miejscu i dacie śmierci.

Wg jeszcze innej wersji krążącej wśród przedborzan, przeżył wojnę lecz nie wrócił do żony.

Paulina Gatkowska w latach wojny funkcjonowała jako nauczycielka tajnego nauczania w Przedborzu.

Sasal-Sadowska H., W poszumie lasów koneckich: tajne nauczanie, walka, martyrologia nauczycieli i młodzieży w powiecie koneckim w okresie okupacji 1939-1945, Kraków-Wrocław 1983; Walczak M.,Działalność oświatowa i martyrologia nauczycielstwa polskiego pod okupacją hitlerowską 1939-1945, Rocław 1987, tegoż: Ludzie nauki i nauczyciele polscy podczas II wojny światowej, księga strat osobowych, Warszawa 1995; Kacperski B., Wroniszewski J. Z., Końskie i powiat konecki 1939-1945, Część VI – Konecka Księga Pamięci, Końskie 2008; Zawadzki W., Imienna Lista Ofiar m. Przedborza w II wojnie światowej, Przedbórz-Bydgoszcz 2010, Rocznik Oficerów Rezerwy, Warszawa 1934; Księga pochowanych żołnierzy polskich poległych w II wojnie światowej, Tom I – Żołnierze września, T. II – żołnierze podziemnych formacji niepodległościowych, Tom III – Żołnierze Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, T. IV – Żołnierze Wojska Polskiego na Wschodzie, T. V – Polscy jeńcy wojenni i internowani, Suplement, Pruszków 1993-1998; informacje Mariana Najmrockiego.

Wojciech Zawadzki