osicki henrykOSICKI Henryk (1923-1949) partyzant AK/KWP

Urodził się 28 III 1923 r. w Przedborzu, w rodzinie murarza Jana i Anieli z Chudych. Zamieszkiwał z rodzicami przy ul. Trytwa 5. Ukończył 6 klas szkoły powszechnej.

Partyzant pod pseudonimem „Przepiórka” w 1. kompanii oddziału Armii Krajowej „Burzy” – sierż./gen. bryg. Stanisława Karlińskiego, potem w 25. Pułku Piechoty AK.

Ujawnił się w 1945 r. w Piotrkowie Tryb. Ścigany przez UBP, za pośrednictwem kolegów z partyzantki prawdopodobnie 27 IX 1946 r. wstąpił do oddziału Konspiracyjnego Wojska Polskiego (zob.) ppor. „Wilka” Tadeusza Bartosiaka. W oddziale kontynuował walkę niepodległościową pod dotychczasowym pseudonimem „Przepiórka”, głównie na terenie powiatów koneckiego i piotrkowskiego. Brał udział m.in. w akcjach na spółdzielnię, pocztę i Magistrat m. Przedborza, gdzie zniszczono dokumenty, portrety władz państwowych oraz zabrano gotówkę na potrzeby konspiracji. Uczestniczył też w akcji na posterunek Milicji Obywatelskiej w Skotnikach. Brał udział w słynnej akcji na ambulans pocztowy na linii kolejowej Częstochowa-Gorzkowice, w której zabrano na potrzeby konspiracyjne ok. 1 mln zł.

Po śmierci „Wilka” na skutek kolejnej amnestii ujawnił się 28 III 1947 r. w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego w Końskich. Pracował jako murarz w Przedborzu.

W 1948 r. nawiązał ściślejsze kontakty z (zob.) Janem Żakiem ps. „Huragan”. 12 I 1948 r., w restauracji (zob.) Kłobuckiej współuczestniczył z „Huraganem” w zabójstwie funkcjonariusza Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego z Końskich, Eugeniusza Wojcieszka. Osicki został wówczas ranny w brzuch. Ujęty przez funkcjonariuszy MO, zdołał zbiec.

Jego bratankowi Janowi Osickiemu tam ten okres kojarzy się z poszukiwaniami stryja przez UB i rewizjami w domu dziadków. Podczas jednej z nich zapamiętał zastraszanie rodziny poprzez oddawanie strzałów w podłogę.

Po zawiązaniu się grupy „Huragana” występującej pod szyldem Konspiracyjnego Wojska Polskiego, Osicki zaczął używać pseudonimu „Ryś”. W oddziale to on nalegał na prowadzenie „roboty politycznej” w kierunku walki o niepodległość. Uczestniczył w szeregu akcji zbrojnych, na terenie powiatów: radomszczańskiego, opoczyńskiego, koneckiego i piotrkowskiego m. in. w akcji ekspropriacyjnej na kasę Gminnej Spółdzielni „Samopomoc Chłopska” w Przedborzu w celu uzyskania pieniędzy na działalność konspiracyjną. Na pozostawionym pokwitowaniu podpisał się za „Huragana” jako „ppor. Os…”

Podczas przygotowań do akcji likwidacyjnej w Ręcznie 4 XII 1949 r. został zdradzony przez tajnego współpracownika UB o pseudonimie „Zawisza”. W pościgu prowadzonym przez 2 milicjantów i ORMO-wca z posterunku w Łękach Szlacheckich, został zastrzelony przez ORMO-wca w Kolonii Ręczno. Miejsce pochówku nieznane.

W opracowaniu MSW dot. oddziału „Huragana” z 1981 r., podano jakoby Wojskowy Sąd Rejonowy w Łodzi wyrokiem z 13 VIII 1948 r. uniewinnił Osickiego od zarzutu współuczestnictwa w śmierci Wojcieszka ponieważ przewód sądowy ustalił, iż zabójcą był Żak. Informacja ta jednak nie znajduje potwierdzenia w dokumentach procesu członków oddziału Jana Żaka przed tym samym sądem w 1950 r.

Archiwum IPN, sygn.: IPN Ld 6/997, t. 1-2; IPN BU 0189/140; IPN BU 0173/140, s. 95 – tam podano datę jego urodzin: 24 III 1923 r.; relacja Jana Osickiego; W. Zawadzki, Imienna Lista Ofiar m. Przedborza w II wojnie światowej, Przedbórz-Bydgoszcz 2010.

Wojciech Zawadzki