rotocki leopoldROTOCKI Leopold Ignacy (1893-1960) doktor medycyny, kapitan WP

Pochodził z zasymilowanej rodziny żydowskiej używającej nazwiska Rosenberg. Urodził się 1 XII 1893 r.

W 1918 r. jako student medycyny wstąpił do odradzającego się Wojska Polskiego. Naczelny Wódz Józef Piłsudski dekretem nr 803 z 19 II 1919 r. zatwierdził jego przyjęcie do WP i mianował go podporucznikiem sanitarnym.

Jeszcze w 1919 r., w kościele garnizonowym w Lublinie, który wówczas nazywał się „załogowym kościołem Wojska Polskiego” poślubił Halinę Krzęciewską. Z tego małżeństwa miał syna Zbigniewa, który w 1938 r. ukończył Gimnazjum i Liceum A. Mickiewicza w Warszawie, a po wojnie był profesorem prawa międzynarodowego na Uniwersytecie Łódzkim.

Brał udział w wojnie polsko-sowieckiej 1920 r. Za okazane męstwo na polu walki został odznaczony Krzyżem Walecznych.

Wg Rocznika Oficerskiego 1923 r. był wówczas podlekarzem w stopniu porucznika w IX Batalionie Sanitarnym, odkomenderowanym do ukończenia studiów medycznych na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Rok później jeszcze studiował, ale zmienił przydział służbowy na Szpital Rejonowy w Zamościu. Studia ukończył w 1927 r., otrzymując dyplom doktora medycyny.

Wg Rocznika Oficerskiego 1928 r., objął wówczas stanowisko lekarza w 6. Dywizjonie Artylerii Konnej im. gen. Romana Sołtyka w Stanisławowie. Awansował na kapitana ze starszeństwem od 1 I 1931 r. Był wówczas lekarzem 27. Pułku Ułanów im. Króla Stefana Batorego w Nieświeżu.

Przed 1936 r. rozstał się ze służbą wojskową. Tego roku był już lekarzem Ubezpieczalni Społecznej w Przedborzu. Przyjmował przy ul. Mostowej 4. Miał zarejestrowanych 397 pacjentów. Prowadził również praktykę lekarską w zakresie chorób wewnętrznych i dziecięcych. W 1938 r. zmienił nazwisko na Rotocki. Ponieważ poprzednie jego małżeństwo z nieznanych powodów wygasło zdaje się, że wówczas już pod nowym nazwiskiem poślubił Danutę Janinę z Szotowskich.

W Przedborzu aktywnie przewodził kołu Związku Rezerwistów. Chętnie występował w mundurze, udzielał się towarzysko. Był cenionym i lubianym lekarzem.

2 IX 1939 r. po godz. 18-ej, gdy w Przedborzu pojawili się żołnierze niemieccy i padli pierwsi zabici i ranni, dr Rotocki udzielał im pierwszej doraźnej pomocy lekarskiej. Jednak nie dysponując warunkami szpitalnymi do pomocy chirurgicznej, wszystko co mógł uczynić ograniczało się do zabezpieczenia ran i przygotowania pacjentów do transportu do szpitala w Końskich. Samochód z kilkunastoma rannymi udało się odprawić dopiero następnego dnia.

W początkowym okresie okupacji niemieckiej dr Rotocki służył pomocą medyczną chorym pacjentom.

Ze wspomnień wojennego burmistrza miasta Przedborza (zob.) Konstantego Kozakiewicza:

(…) Magistrat podjął więc inicjatywę otwarcia izby porodowej. Punkt Opieki Położniczej należycie urządzony i wyekwipowany otwarto z początkiem listopada 1939 r. w 3 pokojach nowo wybudowanego domu leśniczego Lesiaka przy ul. Kieleckiej. Po uroczystym otwarciu, jako znak nowych „niemieckich porządków” na domu zawisła flaga ze swastyką. Opieką medyczną początkowo zajmował się dr Leopold Rotocki, a później dołączył do niego dr (zob.) Krybus.

Jego sytuacja odmieniła się po utworzeniu 15 III 1940 r. getta dla Żydów w Przedborzu. Żydzi zostali siłą przesiedleni do wyznaczonej, ograniczonej przestrzeni z zakazem swobody poruszania się poza terenem getta. Wprawdzie dr. Rotockiego pozostawiono w spokoju, ale chyba sam zdawał sobie sprawę, że to może być chwilowa sytuacja dla jego rodziny. Zdecydował wówczas usunąć się z miasta i przeprowadził się do pobliskiej wsi Korytno.

W 1940 r. przed Sądem Grodzkim w Przedborzu toczyła się sprawa przeciwko Leopoldowi i Danucie Janinie Rotockim z powództwa Feliksy Boby o zaległy czynsz od 20 I do 20 III tego roku, po 65 zł miesięcznie, łącznie w wysokości 130 zł. Sędzia (zob.) Jerzy Biriukowicz w ferowanym wyroku postanowił „wykonania rygoru natychmiastowej wykonalności nie nadawać”. Miesiąc później sędzia ten został aresztowany przez Niemców w ramach tzw. planu „A-B” eliminacji polskiej inteligencji i zginął w niemieckim obozie koncentracyjnym.

Po wojnie dr Rotocki powrócił do Przedborza i zamieszkał przy ul. Trytwa 8. Zorganizował i objął dyrekcję szpitala zakaźnego w Przedborzu, przy ul. Częstochowskiej. Wg dostępnych dokumentów był nim jeszcze 19 VIII 1946 r. W tym czasie był też równocześnie lekarzem Ubezpieczalni Społecznej. Szpital ten następnie przekształcono w izbę chorych, a jej kierownictwo objął (zob.) dr Juliusz Kamiński.

W 1948 r. dr Rotocki mieszkał i pracował już w Kłodzku, specjalizując się w położnictwie.

Od roku szkolnym 1959/1960 był lekarzem szkolnym w Szkole Podstawowej nr 1 w Łukowie.

Zmarł 16 V 1960 r. w Łukowie i spoczął na tamtejszym cmentarzu św. Rocha (grób nr L 386). Na tamtejszym cmentarzu spoczywają także: jego żona Danuta zmarła 13 XI 1990 r. oraz syn Andrzej (1945- 14 VI 2003).

Archiwum Państwowe w Kielcach, Sąd Grodzki w Przedborzu, zespół 1152, akta sprawy 26; Relacje Heleny Zawadzkiej, Jadwigi Zielińskiej i Stefana Zielińskiego oraz Ireny Kozakiewicz-Misiak; Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych 1919, nr 25; Lista starszeństwa oficerów zawodowych korpusu sanitarnego, Warszawa 1930, 1931, 1934; Roczniki Oficerskie 1923, 1924, 1928, 1932 oraz Roczniki lekarskie Rzeczypospolitej Polskiej na r. 1936, 1948, pod redakcją dr. med. Stanisława Konopki, Warszawa; Lista starszeństwa oficerów zawodowych korpusu sanitarnego, Warszawa 1931; W. Zawadzki, Przedborski wrzesień, Obrona i zniszczenie miasta przez Niemców w 1939 r., Bydgoszcz 2002; tenże: Eroica, Zagłada Żydów przedborskich w latach 1939-1942, Bydgoszcz 2008; http://regestry.lubgens.eu/viewpage.php?page_id=188 (odczyt: 5 X 2011 r.); http://www.sp1.lukow.net.pl/historia.htm (odczyt: 4 III 2010 r.); fot. ze zbiorów autora.

Wojciech Zawadzki