augucik stanisawAUGUŚCIK Stanisław Maurycy (1936-1993) dziennikarz, reporter telewizyjny, dokumentalista

Urodził się 22 IX 1936 r. w Przedborzu, jako syn Jana Auguścika i Lucjanny Gajzler. Jego chrzestnymi zostali Marianna Gajzler i Józef Gajzler. Po śmierci ojca, matka wyszła ponownie za mąż za Puto. Rodzina utrzymywała się ze straganu warzywno-owcowego wystawionego w sieni domu, na rogu ul. Trytwy i Piotrkowskiej.

Stanisław ukończył Szkołę Podstawową nr 2 a następnie Liceum Ogólnokształcące w Przedborzu w 1953 r. Po maturze podjął wpierw pracę w Magistracie m. Przedborza, skąd wkrótce przeszedł na stanowisko personalnego do Gminnej Spółdzielni „Samopomoc Chłopska”.

Niebawem podjął starania o wymarzone studia. Dostał się na ekonomię na Uniwersytecie Warszawskim. Po pewnym czasie przeniósł się jednak na studia polonistyczne. Ukończył też dziennikarstwo na Uniwersytecie Warszawskim.

Silnie przeżył śmierć matki w 1960 r.

Był wysokim przystojnym mężczyzną, niesłychanie otwartym wobec ludzi, o nieskrępowanej pogodzie ducha. Bardzo skromny, wysportowany, przedsiębiorczy, zaradny i lubiany przez otoczenie.

Pierwsze kroki dziennikarskie stawiał w Telewizji Polskiej w jej początkach od lat 60-tych XX w. Zasłynął jako zdolny reportażysta. M. in. w 1973 r. zrealizował reportaż „Wspólna nauka”, a w 1978 r. „Zakończenie budowy”, „Połączenie Gazociągu”, „Budowy Energopolu zimą”.

Sprawdzał się jako popularny reporter w  telewizyjnym „Turnieju miast” i programie „Bank Miast” oraz w takich programach jak „Kontakty” i „Zawsze po 21-ej”. Zrealizował także kilka krótkich informacji telewizyjnych i dwa reportaże filmowe z Przedborza.

Był również oficerem rezerwy WP. W 1975 r., jako kapitan odbył ćwiczenia na poligonie w Drawsku Pomorskim.

Szczególny rozgłos przyniósł mu zrealizowany na przełomie lat 80/90-tych znakomity cykl reportaży pod wspólnym tytułem „Podróże na Kresy”. Były one świetną nauką historii Polski, a niemal zupełnie nieznanej Polakom-obywatelom PRL-u. Były także spotkaniem ze społecznością polską tam mieszkającą i uzmysławiały widzom z jakimi reperkusjami na co dzień zmagali się Polacy – mieszkańcy ZSRR. Reportaże powstawały dzięki pomocy firmy ENERGOPOL, która była tam na kontraktach. Ten cykl jego reportaży śledziła na ekranach telewizorów cała Polska. Za jego przyczynkiem podjęto prace renowacyjne cmentarzy Łyczakowskiego i Orląt Lwowskich we Lwowie.

Fundacja Artystyczna Związku Młodzie  ży Wiejskiej i Telewizja Edukacyjna TVP wydały 6 kaset magnetowidowych z cyklem audycji „Podróże na kresy”, wśród których znalazły się następujące reportaże: „Kapłan z Gułagu” cz. I i II, „Polesia czar”, „Nieśwież”, „Kościoły Wołynia i Podola”, „Z różnych stron”, „Poczajów”, „Krzemieniec”, „Buczacz”, „Jałowiec”, „Czortów”, „Ostróg”, „Czerwony pas”, „Huculska kolęda”, „Gdzieś na Bukowinie”, „Zaleszczyki”, „Żółkiew, Olesko i Podhorce”, „Łyczakowskie opowieści” cz. I i II, „Żytomierz” cz. I i II, „Berdyszów i Bar”.

Stanisław Auguścik zmarł nagle w wieku 57 lat w trakcie przygotowań się do realizacji kolejnego odcinka “Podróży na Kresy”.

Gdy porządkowano jego biurko, redaktor Krystian Przysiecki, autor programu “Zawsze po 21”, znalazł teczkę z nagłówkiem “Lenino”. Na teczce z zerwanymi pieczęciami ktoś napisał “przechowywać zawsze”. Były w nich materiały prokuratorskiego śledztwa, które miało wyjaśnić przyczyny klęski 1. Dywizji Wojska Polskiego w bitwie pod Lenino – 12 X 1943 r. Do dokumentów przesłuchań kilkudziesięciu oficerów i żołnierzy dołączone zostały autentyczne meldunki i raporty z ostatnich chwil przed walką i z samej bitwy.Nie znamy odpowiedzi na pytanie, jak tę historyczną sensację zamierzał zużytkować znakomity reporter, obdarzony zaufaniem przypadkowego znalazcy tej teczki.Dokumenty te ujawniono publicznie w programie TV “Rewizji nadzwyczajnej” dopiero w październiku 2001 r.

Pochowany został w Przedborzu, w grobie rodzinnym swojej matki. W ostatniej drodze towarzyszyła mu spora grupa znanych dziennikarzy telewizyjnych z red. Haliną Miroszową na czele, która pożegnała zmarłego.

Redaktor Stanisław Auguścik otrzymał kilka odznaczeń oraz wiele prestiżowych nagród dziennikarskich. Wśród nich: „Złoty Ekran” (1971), nagrodę zespołową Komitetu ds. Radia i Telewizji za inicjatywy programowe i realizację programu telewizyjnego „Bank Miast” (1975), Nagrodę II stopnia za cykl reportaży telewizyjnych „Podróże na Kresy”, nagrodę VIII Międzynarodowego Festiwalu Filmów Katolickich w Niepokalanowie (1993), nagrodę Misji św. Wojciecha w Kanadzie za film „Kapłan z Polesia”.

USC Przedbórz, akt urodzenia nr 276/1936; filmografia Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi; T. Michalski, Przedborscy herosi i mocarze, Przedbórz 2002/2003; relacje Haliny Zielińskiej, Henryki i Wojciecha Zawadzkich, Renaty Koskiej, materiały Brunona Bieleckiego.

Wojciech Zawadzki